Bestuurdersaansprakelijkheid bij een VvE

Twee soorten aansprakelijkheid, en die worden voortdurend verward

De Vereniging van Eigenaars is een rechtspersoon. Boek 5 van het Burgerlijk Wetboek bepaalt dat uitdrukkelijk (artikel 5:124 BW) en verklaart een deel van het rechtspersonenrecht uit Boek 2 op de VvE van toepassing. Dat betekent iets heel praktisch: de vereniging sluit zelf het onderhoudscontract, de vereniging heeft de schuld bij de aannemer, en de vereniging wordt aangesproken als er schade ontstaat. Lekt het dak door achterstallig onderhoud en loopt de onderbuurman waterschade op, dan is de VvE de aansprakelijke partij. De rekening komt daarna wel bij de eigenaars terecht, verdeeld naar breukdeel — ook bij u, maar dan in uw hoedanigheid van eigenaar, niet als bestuurder.

Daarnaast bestaat de persoonlijke aansprakelijkheid van de bestuurder. Die is de uitzondering, niet de regel. Zij komt pas aan de orde als de bestuurder zijn taak zo slecht heeft vervuld dat hem daarvan een ernstig verwijt valt te maken. Wie die twee door elkaar haalt, schrikt zich onnodig een ongeluk — of onderschat juist het enige scenario waarin het wel misgaat. Wie wil zien hoe uw vereniging op de klassieke risicopunten scoort, kan dat aftikken met de VvE-gezondheidscheck.

De norm: ernstig verwijtbaar handelen

De maatstaf staat in artikel 2:9 BW: een bestuurder is tegenover de rechtspersoon gehouden tot een behoorlijke vervulling van zijn taak, en hij is aansprakelijk als hem daarvan een ernstig verwijt te maken valt. De Hoge Raad legt dat streng uit. Een verkeerde inschatting, een offerte die achteraf te duur bleek, een vergadering die rommelig verliep: dat is geen ernstig verwijt. Het gaat om handelen waarvan een redelijk denkend bestuurder onder dezelfde omstandigheden had moeten begrijpen dat het de vereniging zou schaden.

Bij die beoordeling telt mee wie u bent. De norm is voor iedereen gelijk, maar de omstandigheden wegen mee, en een onbezoldigde vrijwilliger in een VvE van zes appartementen wordt aan andere verwachtingen gemeten dan een betaalde professionele bestuurder die dit voor honderd verenigingen doet. Dat is geen vrijbrief — het is wel de reden dat de rechtspraak over persoonlijk aansprakelijke VvE-bestuurders zo dun is.

Tegenover een derde — de aannemer die niet betaald krijgt, de buurman met schade — loopt de aansprakelijkheid via de onrechtmatige daad van artikel 6:162 BW. Daar ligt de drempel nog hoger: er moet sprake zijn van een persóónlijk ernstig verwijt aan de bestuurder, bijvoorbeeld doordat hij een verplichting aanging waarvan hij wist dat de VvE die nooit zou kunnen nakomen.

Waar het in de praktijk wel misgaat

Vier patronen komen terug. Het eerste is de bestuurder die een opdracht tekent waarvoor geen besluit van de vergadering bestaat. Een aannemer die te goeder trouw is, mag doorgaans op de handtekening afgaan en krijgt betaald; de vereniging kan de schade vervolgens intern op de bestuurder verhalen. Bij bedragen van enkele tienduizenden euro's is dat een reëel risico.

Het tweede is de verzekering. Wordt de opstalpolis niet verlengd of de premie niet betaald, en brandt het gebouw daarna, dan is het gat tussen schade en dekking enorm en is de oorzaak onmiskenbaar een bestuurshandeling. Het derde is het jarenlang niet innen van achterstallige bijdragen tot ze verjaard zijn — de vordering tot betaling van periodieke bijdragen verjaart in beginsel na vijf jaar. Het vierde is de bestuurder die geld van de VvE-rekening voor eigen doeleinden gebruikt. Dat laatste is geen aansprakelijkheidsvraag meer maar diefstal, en geen enkele verzekering dekt het.

Wat opvalt: in alle vier de gevallen gaat het niet om een moeilijke technische beslissing, maar om nalatigheid in de basisadministratie. Dat is goed nieuws, want daar valt iets aan te doen.

De bestuurdersaansprakelijkheidsverzekering

Een bestuurdersaansprakelijkheidsverzekering voor een VvE dekt de vermogensschade die door een bestuursfout ontstaat, plus — vaak het waardevolste onderdeel — de kosten van verweer als er een claim ligt die uiteindelijk nergens op blijkt te slaan. Zij dekt uitdrukkelijk niet de schade aan het gebouw zelf of letsel van derden: daarvoor zijn de opstalverzekering en de aansprakelijkheidsverzekering van de vereniging. De polis wordt gesloten op naam van de VvE en dekt alle bestuurders, ook toekomstige.

Indicatie op basis van het marktbeeld begin 2026 voor losse VvE-bestuurdersaansprakelijkheidspolissen; premies verschillen per verzekeraar en per complex. Vraag altijd een offerte op uw eigen gegevens.

Let bij het vergelijken op drie dingen die zwaarder wegen dan de premie. De inlooptermijn: dekt de polis ook fouten van vóór de ingangsdatum die pas later aan het licht komen? Meestal niet, of alleen als de omstandigheid toen nog niet bekend was. De uitlooptermijn: als u aftreedt en er komt twee jaar later een claim over uw periode, bent u dan nog gedekt? En de uitsluitingen: opzet, fraude, bewuste roekeloosheid, opgelegde boetes en aanspraken die bij het aangaan van de polis al voorzienbaar waren, vallen er standaard buiten. Een verzekering repareert dus geen bestaand probleem — u sluit haar voor het probleem dat u nog niet ziet.

Drie maatregelen die het risico echt verkleinen

Leg besluiten vast. Dit is verreweg het belangrijkste. Een bestuurder die kan laten zien dat de vergadering het besluit heeft genomen, met datum, aanwezige stemmen en uitkomst, staat vrijwel altijd droog. Een bestuurder die dat niet kan, moet achteraf uitleggen waarom hij iets op eigen houtje deed. Notuleer daarom ook de besluiten die vanzelfsprekend lijken, en verstuur de notulen binnen enkele weken aan alle eigenaars, zodat niemand later kan volhouden dat hij van niets wist. De notulengenerator zet de besluitenlijst in de vorm die u nodig heeft als het ooit ergens over gaat. Spreek daarnaast in de vergadering een tekenbevoegdheid met een bedragsgrens af: tot bijvoorbeeld € 2.500 mag het bestuur zelfstandig opdracht geven, daarboven is een vergaderbesluit nodig. Zo'n mandaat is precies de grens waarop een bestuurder zich later kan beroepen.

Benoem een kascommissie. Een kascommissie is niet alleen een controle op het geld, zij is ook uw bewijs dat de administratie is nagelopen door iemand die geen bestuurder is. De modelreglementen gaan ervan uit dat de vergadering zo'n commissie benoemt zolang er geen accountantscontrole plaatsvindt. Wat zij precies doet en hoe het verslag eruitziet, staat op kascommissie VvE.

Vraag jaarlijks décharge. Décharge is het besluit van de vergadering waarmee zij het bestuur ontheft van aansprakelijkheid voor het gevoerde beleid over het afgelopen boekjaar. Het is geen tovermiddel: décharge werkt alleen voor wat uit de overgelegde stukken redelijkerwijs kon worden afgeleid. Wat u verzwegen heeft, wordt er niet door gedekt. Maar voor de gewone gang van zaken sluit zij het jaar af, en het verschil tussen een vereniging die dit al twaalf jaar keurig doet en een vereniging waar niemand het ooit vroeg, is in een conflict enorm.

Waarom vrijwilligers hier wakker van liggen

De angst is begrijpelijk. U doet dit onbetaald, naast uw werk, meestal omdat niemand anders het wilde, en u leest ergens dat een bestuurder "hoofdelijk aansprakelijk" kan zijn. In de praktijk komt het zelden tot een claim, en wordt zij bijna nooit toegewezen, omdat de drempel van ernstig verwijt hoog ligt. Maar dat is een schrale troost als u er twee jaar procedure aan kwijt bent. Daarom is de combinatie van vastgelegde besluiten, een kascommissie, jaarlijkse décharge en een polis van een paar honderd euro per jaar de verstandige route: niet omdat het risico groot is, maar omdat de kosten om het weg te nemen zo laag zijn. Ontstaat er toch een aanvaring met mede-eigenaars, dan leest u verder op conflict met het VvE-bestuur.

De splitsingsakte en het reglement van uw eigen VvE gaan vóór elke algemene regel die hierboven staat. Controleer daarin of er een afwijkende regeling over vertegenwoordiging, mandaat of vrijwaring van bestuurders is opgenomen.

Veelgestelde vragen